اسید سولفوریک، اسید کلریدریک، اسید نیتریک، اسید سیتریک  اسید سولفوریک، اسید کلریدریک، اسید نیتریک، اسید سیتریک

همه چیز در مورد بوراکس

شرکت tacid ،اسید کلریدریک

همه چیز درباره بوراکس :

 

1.موارد استعمال بوراکس :

اگر این ملح را در مجاورت یک فلز قرار دهیم و آن را حرارت دهیم ، نقطه ذوب فلز پایین می آید؛ یعنی آن فلز در مجاورت بوراکس زودتر ذوب می شود. به این جهت ، بوراکس در صنایع شیمیایی اهمیت بسیار دارد، زیرا برای استخراج فلزات از معادن ، آن را برای سهولت ذوب فلزات و صرفه جویی در سوخت به کار می برند. زرگرها نیز از همین خاصیت بوراکس استفاده کرده و قطعات کوچک و ظریف فلزات سخت و دیرگداز ، مثل طلا ، نقره و .... را بدون اینکه تغییر شکل بدهند، به یکدیگر متصل می کنند. در شیمی آنالیتیک (اصول تجزیه شیمیایی) نیز ، برای تعیین نوع فلزات از همین خاصیت بوراکس استفاده می شود که در آزمایشگاه ها به نام آزمایش باپرل بوراکس معروف است. علاوه بر اینها بوراکس همه ساله به مقدار زیاد برای درمان بسیاری از بیماری ها در پزشکی مصرف می شود، به طوری که طبق تعرفه های گمرکی ، هر سال ، به طور متوسط ، در حدود 150 تن ، از کشورهای خارجی به ایران وارد شده و در آمریکا ، سالی تقریبا 3000000 تن استخراج و به علاوه مقدار خیلی زیادی نیز به صورت مصنوعی ساخته می شود و همین ارقام دلیل اهمیت بوراکس در صنایع شیمیایی و طب است.

2.دانشمندان ایرانی و استخراج بوراکس : ما و همه دانشجویان ایرانی خواص شیمیایی بوراکس و طرز استعمال آن را در صنعت ، همچنین خواص طبی و موارد تجویز آن را نیز در کتاب های امروزی می خوانیم و همه را از دانشمندان مغرب زمین می آموزیم و تصور می کنیم دانشمندان اروپا و امریکا کاشف تمام این مطالب علمی بوده و هستند.

حال سوال می کنیم که اروپاییان چگونه به خواص بوراکس پی بردند؟

آیا از دانشمندان ایرانی کسی تاکنون پیدا شده است که درصدد تحقیق این مساله و نظایر آن برآمده باشد ؟ و اگر از آنها سوال شود چرا تحقیق نمی کنند، مگر یک نفر شیمی دان –مخصوصا اگر استاد یا دبیر شیمی باشد – نباید از تاریخچه علمی فن خود مطلع باشد و ضمن تدریس ، مطالب تاریخی مزبور را برای دانشجویان و دانش آموزان شرح دهد؟

به هر حال ، ما با وجود دشواری های بسیار ، به تحقیق در این امر پرداخته و دریافته ایم که اساس معلومات امروزی درباره بوراکس اعم از خواص شیمیایی ، فواید طبی ، طرز تشخیص معدن های بوراکس ، طریقه استخراج و تصفیه و تخلیص آن ، همه متعلق به دانشمندان قدیم ایران است و اروپاییان این مطالب را در قرن 18 و حتی قبل از آن از ایرانیان آموخته اند، بدون اینکه امروز نامی از ایران و ایرانی در کتاب های شیمی و طب درباره بوراکس دیده شود.

3.سابقه کشفبوراکس در اروپا و امریکا :

برای اثبات مطلب ، ابتدا باید ببینیم معادن بوراکس از چه تاریخی در اروپا و امریکا کشف شده است. با مراجعه به کتاب معدن شناسی ، تالیف ادوارد هنری کروس ، چاپ 1951 میبینیم در صفحه 426 چنی می نویسد : از سال 1927میلادی به این طرف ، بوراکس را از رسوبات کرنیت به دست آورند. مطابق این نوشته ، بیش از 37 سال نیست که بوراکس را از کرنیت که در طبیعت وجود دارد استخراج می کنند. برای اینکه معلوم شود قبل از این تاریخ ، اروپا و امریکابوراکس را از کجا به دست می آورده اند ، باز به همان کتاب و همان صفحه مراجعه می کنیم و در آنجا می خوانیم : قبل از سال 1927 بوراکس را از اثر سولفات یا کربنات بر کلمانیت به دست می آورند.

از آن تاریخ تاکنون 80 سال می گذرد و دیگر شما در هیچ جا نخواهید دید که از 80 سال قبل به این طرف ، اروپا یا امریکا بوراکس را از معدن های آن استخراج کرده باشد. زیرا هیچ یک از معدن های بوراکس قبل از این تاریخ کشف نشده بوده است.

4.صدور بوراکس از ایران به اروپا :

در اینجا این سوال پرسیده شده است که اروپاییان از زمان های قدیم تا 80 سال پیش بوراکس را از کجا می آورده اند. پس از جستجوی بسیار در کتب قدیم اروپایی ، بالاخره مدارکی به دست آمده است که نشان می دهد بوراکس ، سابقا از کشورهای آسیایی و مخصوصا از ایران ، به اروپا می رفته است و دانشمندان اروپا طرز استخراج ، تهیه ، تصفیه و تخلیص آن و همچنین خواص طبی این ملح را از ایرانیان آموخته اند. این مدرک تاریخی ، کتاب تاریخ طبیعی ، تالیف بوفون ، طبیعی دان معروف فرانسوی است که در قرن هیجدهم می زیسته و تالیفی در شش جلد درباره حیوانات و معدنیات دارد. اکنون به این سند معتبر تاریخی توجه فرمایید.

بوفون در جلد دوم این کتاب در صفحه 257 راجع به بوراکس چنین می نویسد : بوراکس محلی است که از آسیا برای ما می آِید، ولی محل اصلی و چگونگی تهیه آن به درستی بر ما معلوم نیست.

چنین به نظر می رسد که این ملح در طبیعت وجود داشته باشد و اعراب آن را به این اسم ، نامگذاری کرده اند. در زمان قدیم طرز به کار بردن آن را می دانسته و به مقدار زیاد به کار می برده اند. ولی طرز استخراج و تهیه آن را در کتاب های خود ننوشته اند. مسافرینی که اخیرا از آسیا آمده اند ، تعریف می کنند که این ملح در بعضی ولایات ایران ، مغولستان و هندوستان یافت شده و از آن نقاط مخصوصا از ایران به اروپا فرستاده می شود.

در اینجا باید توضیح داده شود که دانشمندان دوره اسلامی ، از قبیل محمد زکریای رازی ، شیخ الرئیس ابوعلی سینا ، جابربن حیان طوسی و ... عموما ایرانی بوده ولی کتاب های خود را به زبان عربی نوشته اند، این است که اروپاییان قدیم ایران را به نام عرب ثبت کرده اند ، تا آنجا که حتی محمد زکریای رازی که اهل ری ، یعنی مرکز ایران بوده نیز به نام طبیب عرب مشهور شده است.

و اما اینکه بوفون می نویسد کلمه بوراکس از زبان عرب گرفته شده ، باید توضیح دهم که بوراکس را در کتاب های قدیم به نام بورق نوشته اند و اروپاییان همین کلمه را گرفته بوراکس گفتند و تازه ، خود بورق کلمه ای است معرب از بوره فارسی . در کتاب برهان قاطع ، تالیف برهان تبریزی به سال 1026 هجری ، که به اهتمام دکتر محمد معین ، استاددانشگاه تهران ، در چهار جلد به چاپ رسیده است، در جلد اول صفحه 315 می نویسد :

بورق معرب بوره فارسی است . این کلمه معرب وارد لاتین قرون وسطی و سپس داخل فرانسه شده و بوراکس گردیده ، فرانسویان و دیگران بوراکس را از بورق عربی گرفته اند و عرب هم آن را از بوره فارسی اقتباس کرده است.

پس مطابق این سند تاریخی ، بوراکس را 200 سال پیش ، از آسیا و مخصوصا ایران به اروپا می برده اند ، در حالی که 200 سال علاوه بر بوفون ، که طبیعی دان بزرگی در اروپا بوده است، شیمی دان بزرگ و بی نظیری مثل لاوازیه ، که او را در تمام دانشمندان اروپا واضع شیمی جدید می دانند و در کشور فرانسه می زیسته است نیز معدن شناس دانشمندی مانند بمار در فرانسه وجود دارد و همچنین در آمریکا ، شیمی دان های بزرگی بوده اند . پس چه شده است که این دانشمندان معدن های بوراکس را در اروپا کشف نکرده و این ماده شیمیایی را از آسیا و مخصوصا از ایران می خواسته اند.

5.معرفی یک سند تاریخی درباره بوراکس :
آنچه مسلّم است، این است كه اروپاییان از طرز استخراج، تهیه و تخلیص بوراکس بی‌اطلاع بوده‌اند. طبق نوشته بوفون، تنها كسی كه در كتاب خود، كامل‌ترین توصیف را دربارة بوراكس کرده، بمار، معدن‌شناس دانشمند فرانسوی است. او نیز مطالب مزبور را به استناد مشاهدات یكی از دانشمندان فرانسوی در کتاب خود درج کرده است كه به ایران آمده و در اصفهان با صنعت‌گران ایرانی تماس گرفته و طرز استخراج، تهیه و تخلیص بوراكس را به‌وسیلة نامه‌ای به بمار نوشته است.
این سند بزرگ تاریخی نشان می‌دهد كه حتی 200 سال پیش نیز دانشمندان اروپا، در علم و عمل، شاگردان مكتب ما بوده‌اند. اینك ترجمة این مطالب را از كتاب بوفون در دسترس خوانندگان عزیز قرار می‌دهیم :
از اصفهان در 1764 به ما نوشته‌اند كه بوراكس قهوه‌ای رنگی كه از ایران به اروپا فرستاده می‌شود، از یك نوع سنگ نرم و خاكستری‌رنگ چربی گرفته می‌شود كه فقط در ایران و مغولستان، در دامنة كوه‌ها و مجاور مناطق سیل‌گیر وجود دارد. در آن نقاط، آب كف‌آلود شیری‌شكلی جاری می‌شود.
این سنگ‌ها را در مجاورت هوا قرار می‌دهند كه كم‌كم شكفته شده سطح ظاهری آن‌ها قرمز رنگ و گاهی مایل به سبز تیره و یا قهوه‌ای می‌گردد و آن را بوراكس خام یا سنگ بوراكس گویند. گاهی این ملح را از آب غلیظی به دست می‌آورند كه در گودال‌های خیلی عمیق، نزدیك به معادن مس در ایران جمع می‌شود.
این مایع را پس از عملیاتی تبخیر و متبلور می‌كنند، به این طریق كه آن‌ها را در حالی‌كه هنوز نیمه‌گرم است در گودال‌هایی كه سطح داخلی آن را با گل سفید ‌اندود كرده‌اند ریخته و روی گودال را با سرپوشی كه آن نیز از همان گل سفید ‌اندود شده است می‌پوشانند، به این طریق مایع كم‌كم متبلور می‌گردد و تقریبا ، پس از سه ماه، روی مایع یك طبقه دانه‌های متبلور تیره، مایل به سبز و چسبنده تشكیل می‌شود كه طعم آن قی‌آور است، آن را برداشته در مجاورت هوا قرار می‌دهند كه قدری خشك شود، این اولین مرحله تخلیص است و جسمی كه به دست می‌آید، بوراكس چرب نامیده می‌شود.
این ملح را در مقدار كافی آب حل كرده و چند روز می‌گذارند بماند تا اجزای خارجی آن ته‌نشین گردد، سپس به‌وسیلة عمل انحراف، محلول فوق را از رسوب جدا می‌كنند و مایع را تبخیر كرده مجدداً در گودالی شبیه به گودال اولی می‌ریزند تا متبلور گردد. پس از دو ماه دانه‌های متبلور خاص‌تر و منظم‌تر از اولی به دست می‌آید كه رنگ سفید مایل به خاكستری قدری شفاف است و به این صورت، یعنی پس از دو نوبت خالص كردن است كه این ملح را از ایران به اروپا حمل می‌كنند.

 

مطالب مرتبط :

 

 

تاریخ:3-05-1397, 14:59

نویسنده:admin

آمار بازدید:4090

دسته:مطالب علمی

مطالب مرتبط:

  • قیمت خرید و فروش بوراکس
  • خواص طبی بوراکس
  • تولید بوراکس
  • تاریخچه بوراکس
  • بوراکس | Borax

  • تگ های مطلب :

    محصولات مرتبط :

    همه چیز در مورد بوراکس

    بوراکس

    مقالات مرتبط :

    همه چیز در مورد بوراکس

    تولید بوراکس

    همه چیز در مورد بوراکس

    خواص طبی بوراکس

    همه چیز در مورد بوراکس

    تاریخچه بوراکس

    همه چیز در مورد بوراکس

    قیمت خرید و فروش بوراکس

    همه چیز در مورد بوراکس

    کاربرد و موارد مصرف بوراکس

    همه چیز در مورد بوراکس

    همه چیز در مورد بوراکس